Hawaiian Football Terms

Hawaiian Football Terms

Posted: Updated:

Amy Kalili revisits some Hawaiian football terms we can learn and use, featuring the Koa of our Ânuenue Hawaiian Immersion School.

ʻO ka pôpeku, ʻo ia hoʻi ka inoa o kçia haʻuki i laha a puni ka honua.

Pôpeku = Football

ʻO ke kûlele, ʻo ke kime iâ lâkou ke kinipôpô e lele ana i mua.

Kûlele = Offense

ʻO ke kûpale, noʻonoʻo ana lâkou i ka pale kûpono i ko lâkou ʻaoʻao.

Kûpale = Defense

ʻO ke kîloi, ʻo ia kekahi mâkau nui a ka ʻalihikûlele.

Kîloi = Pass

ʻO ke kûlaʻi, ʻo ia ka hopena ke kuʻi a hoʻohina ʻia ka mea holo.

Kûlaʻi = Tackle

ʻO ka ʻaihue, ʻo ia ka lawe ʻana o ke kûpale i ka pôpô mai ke kûlele.

ʻAihue = steal = Turnover

ʻO ka ʻaiholo, ʻo ka hopena ke holo loa aku kekahi kime i ka pau ʻana     o ke kahua a loaʻa ka ʻai.

ʻAiholo = run or thrown point = Touchdown

ʻO ka ʻaipeku, ʻo ia ka loaʻa o ka ʻai ke peku ʻia ke kinipôpô i waena konu o ia mau pou ʻelua e kû ana ma kekahi ʻaoʻao o ke kahua.

ʻAipeku = kicked point = Field Goal

Eia kekahi mau kûlana ma ka ʻaoʻao kûlele.

Offensive Positions

ʻO ka ʻalihikûlele, nâna e alakaʻi i ke kûlele.

ʻAlihikûlele = Quarterback

ʻO ka hukipôpô, ʻo ia nô, huki ʻo ia i ka pôpô a hâʻawi i k a ʻalihikûlele.

Hukipôpô = pull, hike, ball = Center

ʻO ka ʻâpahu, nâna e pahu i nâ mea kûlele e loaʻa ai ke ala holo.

ʻÂpahu = pushes/shoves = Fullback

 

ʻO ka ʻâholo, lawe ʻo ia i ka pôpô a holo aku.

ʻÂholo = runner = Halfback

 

Eia kekahi mau kûlana kûpale.

Defensive Positions

ʻO ka laina, ʻo ia nâ kânaka kû ma ka laina ʻo mua o ke kûpale.

Ka Laina = the line = Linemen

ʻO ka mahikua, he koa ikaika ia ma ke kûpala ʻana.

 

Mahikua = strong, energetic = Linebacker

ʻO ka haunaku, ʻo ia ka mea e nakunaku aku i ke kûlele.

Haunaku = to root, wallow, like a boar = Nose Guard

ʻO ka noa, ʻo ia ka mea e holo noa ana i hope a kiʻi i nâ mea             kûlele e hôʻea i loko pono ana o ka ʻaoʻao kûpale.

Noa = free (to roam) = Safety

Eia mai he laʻana o ka hoʻohana kûpono ʻia o ka Hawaiʻi ma kçia     haʻuki o    ka pôpeku.

A sampling of Hawaiian Language Football.

No ke kiʻi i kâu pepa kâkoʻo, e kele aku iâ oiwi.tv/popeku.

To get a copy of the cheat sheet, visit oiwi.tv/popeku!

Powered by WorldNow
All content © Copyright 2001 - 2012 WorldNow and KFVE, an HITV Operating Company, Inc station. All Rights Reserved.
For more information on this site, please read our Privacy Policy and Terms of Service.